विष्णुपर्व · अध्यायः ६७
Saptaṣaṣṭitamo'dhyāyaḥ
॥
A chapter of the Harivamsha.
72 verses·Sanskrit with transliteration
सप्तषष्टितमोऽध्यायः ।
वैशम्पायन उवाच ।
नारायणः सत्यभामां पुनरेवैष भारत ।
प्रोवाच प्रणयात् क्रुद्धामभिमानवतीं सतीम् ॥ १ ॥
saptaṣaṣṭitamo'dhyāyaḥ |
vaiśampāyana uvāca |
nārāyaṇaḥ satyabhāmāṃ punarevaiṣa bhārata |
provāca praṇayāt kruddhāmabhimānavatīṃ satīm || 1 ||
श्रीभगवानुवाच ।
दहतीव ममाङ्गानि शोकः कमललोचने ।
किमु तत् कारणं येन त्वमेवमतिविक्लवा ॥ २ ॥
śrībhagavānuvāca |
dahatīva mamāṅgāni śokaḥ kamalalocane |
kimu tat kāraṇaṃ yena tvamevamativiklavā || 2 ||
शापितासि मम प्राणैराचक्ष्वानत्ययो यदि ।
श्रोतव्यं यदि भक्तेन भर्त्रा सर्वाङ्गशोभने ॥ ३ ॥
śāpitāsi mama prāṇairācakṣvānatyayo yadi |
śrotavyaṃ yadi bhaktena bhartrā sarvāṅgaśobhane || 3 ||
ततः प्रोवाच भर्तारं सत्या सत्यव्रते स्थितम् ।
बाष्पगद्गदया वाचा तथैनैधोमुखी स्थिता ॥ ४ ॥
tataḥ provāca bhartāraṃ satyā satyavrate sthitam |
bāṣpagadgadayā vācā tathainaidhomukhī sthitā || 4 ||
त्वयैव स्थापितं पूर्वं सौभाग्यं मम मानद ।
जगत्यमलपत्राक्ष यत् ख्यातं केशिनाशन ॥ ५ ॥
tvayaiva sthāpitaṃ pūrvaṃ saubhāgyaṃ mama mānada |
jagatyamalapatrākṣa yat khyātaṃ keśināśana || 5 ||
शिरो वहामि चेष्टत्वात् तवाहं देव गर्विता ।
सर्वसीमन्तिनीमध्ये स्पृहणीयास्मि सर्वथा ॥ ६ ॥
śiro vahāmi ceṣṭatvāt tavāhaṃ deva garvitā |
sarvasīmantinīmadhye spṛhaṇīyāsmi sarvathā || 6 ||
साहमद्यावहास्यास्मि सपत्नीनां जनस्य च ।
इति प्रेष्याभिराख्यातं श्रुत्वा तथ्यं ततस्ततः ॥ ७ ॥
sāhamadyāvahāsyāsmi sapatnīnāṃ janasya ca |
iti preṣyābhirākhyātaṃ śrutvā tathyaṃ tatastataḥ || 7 ||
यत् पारिजातकुसुमं दत्तवान् नारदस्तव ।
तत् किलेष्टजने दत्तं त्वयाहं परिवर्जिता ॥ ८ ॥
yat pārijātakusumaṃ dattavān nāradastava |
tat kileṣṭajane dattaṃ tvayāhaṃ parivarjitā || 8 ||
रत्नातिशयदानेन तस्यामभ्यधिकः किल ।
स्नेहश्च बहुमानश्च प्रकाशं गमितस्त्वया ॥ ९ ॥
ratnātiśayadānena tasyāmabhyadhikaḥ kila |
snehaśca bahumānaśca prakāśaṃ gamitastvayā || 9 ||
तामस्तौषीत् समक्षं ते प्रियां स किल नारदः ।
तमश्रौषीश्च दृष्टस्त्वं प्रियायाः संस्तवं किल ॥ १० ॥
tāmastauṣīt samakṣaṃ te priyāṃ sa kila nāradaḥ |
tamaśrauṣīśca dṛṣṭastvaṃ priyāyāḥ saṃstavaṃ kila || 10 ||
स्तोतव्यो यदि तावत् स नारदेन तवाग्रतः ।
दुर्भगोऽयं जनस्तत्र किमर्थमनुशब्दितः ॥ ११ ॥
stotavyo yadi tāvat sa nāradena tavāgrataḥ |
durbhago'yaṃ janastatra kimarthamanuśabditaḥ || 11 ||
प्रणयस्य रसं दत्त्वा पश्चात्तापः प्रभो यदि ।
अनुज्ञां मे प्रयच्छस्व तपः कर्तुं प्रसीद मे ॥ १२ ॥
praṇayasya rasaṃ dattvā paścāttāpaḥ prabho yadi |
anujñāṃ me prayacchasva tapaḥ kartuṃ prasīda me || 12 ||
स्वप्नेनापि न दृष्ट्वाहं श्रद्दध्यां पुष्करेक्षण ।
यदन्यदेव निर्वृत्तमश्रौषं पश्यतस्तव ॥ १३ ॥
svapnenāpi na dṛṣṭvāhaṃ śraddadhyāṃ puṣkarekṣaṇa |
yadanyadeva nirvṛttamaśrauṣaṃ paśyatastava || 13 ||
कामं कामोऽस्तु तस्यैव मुनेरतुलतेजसः ।
अत्र मन्युस्तु मे देव सांनिध्यं तव तत्र यत् ॥ १४ ॥
kāmaṃ kāmo'stu tasyaiva muneratulatejasaḥ |
atra manyustu me deva sāṃnidhyaṃ tava tatra yat || 14 ||
मानार्थं जीव्यते लोके सद्भिरित्युक्तवानसि ।
तदेवं सति नेच्छामि जीवितुं मानवर्जिता ॥ १५ ॥
mānārthaṃ jīvyate loke sadbhirityuktavānasi |
tadevaṃ sati necchāmi jīvituṃ mānavarjitā || 15 ||
ममाभवद् यतो रक्षा भयमद्य ततो मम ।
सर्वतो रक्षते यो मां स मां नाद्याभिरक्षति ॥ १६ ॥
mamābhavad yato rakṣā bhayamadya tato mama |
sarvato rakṣate yo māṃ sa māṃ nādyābhirakṣati || 16 ||
हा गतिं कां गमिप्यामि त्यक्ता देव त्वया विभो ।
कुमुद्वतीगतां नूनं गतिं यास्याम्यसंगता ॥ १७ ॥
hā gatiṃ kāṃ gamipyāmi tyaktā deva tvayā vibho |
kumudvatīgatāṃ nūnaṃ gatiṃ yāsyāmyasaṃgatā || 17 ||
किमकार्षमहं मोहादीश्वराणां प्रियाप्रियम् ।
प्रिया भूत्वा प्रिया भूता यद्यहं तव मानद ॥ १८ ॥
kimakārṣamahaṃ mohādīśvarāṇāṃ priyāpriyam |
priyā bhūtvā priyā bhūtā yadyahaṃ tava mānada || 18 ||
वसन्तकुसुमैश्चित्रं तदा रैवतकं गिरिम् ।
प्रिया भूत्वाप्रिया भूता कथं द्रक्ष्याम्यहं पुनः ॥ १९ ॥
vasantakusumaiścitraṃ tadā raivatakaṃ girim |
priyā bhūtvāpriyā bhūtā kathaṃ drakṣyāmyahaṃ punaḥ || 19 ||
परपुष्टस्वनोन्मिश्रं पुष्पगन्धवहं शुचिम् ।
कथं नामानिलं द्वेष्या सेस्रेयं दुर्भगा सती ॥ २० ॥
parapuṣṭasvanonmiśraṃ puṣpagandhavahaṃ śucim |
kathaṃ nāmānilaṃ dveṣyā sesreyaṃ durbhagā satī || 20 ||
जलक्रीडां तवाङ्कस्था देव कृत्वा महोदधौ ।
कथं दौर्भाग्यमापन्ना पश्येयमपि सागरम् ॥ २१ ॥
jalakrīḍāṃ tavāṅkasthā deva kṛtvā mahodadhau |
kathaṃ daurbhāgyamāpannā paśyeyamapi sāgaram || 21 ||
सात्राजिति प्रिया नान्या त्वत्तो मेऽस्तीति विद्धि माम् ।
यदवोचः क्व तद् यातमथ वा कः स्मरिष्यति ॥ २२ ॥
sātrājiti priyā nānyā tvatto me'stīti viddhi mām |
yadavocaḥ kva tad yātamatha vā kaḥ smariṣyati || 22 ||
यदद्राक्षीद्धि मां श्वश्रूर्बहुमानेन नन्दिनी ।
अवज्ञातां त्वया राज्ञीं नूनं दौर्भाग्यकर्शिताम् ॥ २३ ॥
yadadrākṣīddhi māṃ śvaśrūrbahumānena nandinī |
avajñātāṃ tvayā rājñīṃ nūnaṃ daurbhāgyakarśitām || 23 ||
किं नु गूढेन मे प्रेम्णा सुस्निग्धैनापि मानद ।
यत्समानां जनैर्देवो मां न पश्यति नित्यदा ॥ २४ ॥
kiṃ nu gūḍhena me premṇā susnigdhaināpi mānada |
yatsamānāṃ janairdevo māṃ na paśyati nityadā || 24 ||
नाहं त्वां कितवं धूर्तमज्ञासिषमरिंदम ।
अद्य ज्ञातोऽसि तत्पक्षचञ्चलो जनवञ्चकः ॥ २५ ॥
nāhaṃ tvāṃ kitavaṃ dhūrtamajñāsiṣamariṃdama |
adya jñāto'si tatpakṣacañcalo janavañcakaḥ || 25 ||
स्वरवर्णेङ्गिताकारैर्निगूढो देव यत्नतः ।
चौर ज्ञातोऽसि तत्पक्षवाङ्मात्रमधुरः शठः ॥ २६ ॥
svaravarṇeṅgitākārairnigūḍho deva yatnataḥ |
caura jñāto'si tatpakṣavāṅmātramadhuraḥ śaṭhaḥ || 26 ||
एवमीर्ष्यावशं प्राप्तां देवीं सात्राजितीं हरिः ।
अभिमानवतीं देवः सान्त्वपूर्वमथाब्रवीत् ॥ २७ ॥
evamīrṣyāvaśaṃ prāptāṃ devīṃ sātrājitīṃ hariḥ |
abhimānavatīṃ devaḥ sāntvapūrvamathābravīt || 27 ||
मैवं पद्मपलाशाक्षि प्राणेश्वरि वद प्रिये ।
किमत्र बहुनोक्तेन त्वदीयमवगच्छ माम् ॥ २८ ॥
maivaṃ padmapalāśākṣi prāṇeśvari vada priye |
kimatra bahunoktena tvadīyamavagaccha mām || 28 ||
तत् पारिजातकुसुमं तस्या देवि ममाग्रतः ।
नारदो मत्प्रियं कुर्वन् मुनिरक्लिष्टकर्मकृत् ॥ २९ ॥
tat pārijātakusumaṃ tasyā devi mamāgrataḥ |
nārado matpriyaṃ kurvan munirakliṣṭakarmakṛt || 29 ||
दाक्षिण्यादानुरोधाच्च दत्तवान् नात्र संशयः ।
प्रसीदैकापराधं मे मर्षयस्य शुचिस्मिते ॥ ३० ॥
dākṣiṇyādānurodhācca dattavān nātra saṃśayaḥ |
prasīdaikāparādhaṃ me marṣayasya śucismite || 30 ||
पारिजातकपुष्पाणि यदीच्छस्यतिकोपने ।
तदा दातास्मि सुश्रोणि सत्यमेतद्ब्रवीमि तम् ॥ ३१ ॥
pārijātakapuṣpāṇi yadīcchasyatikopane |
tadā dātāsmi suśroṇi satyametadbravīmi tam || 31 ||
स्वर्गास्पदादानयित्वा पारिजातं द्रुमेश्वरम् ।
गृहे ते स्थापयिष्यामि यावत्कालं त्वमिच्छसि ॥ ३२ ॥
svargāspadādānayitvā pārijātaṃ drumeśvaram |
gṛhe te sthāpayiṣyāmi yāvatkālaṃ tvamicchasi || 32 ||
एवमुक्ता तु हरिणा प्रोवाच हरिवल्लभा ।
यद्येवं स द्रुमः शक्यस्त्विहानयितुमच्युत ॥ ३३ ॥
evamuktā tu hariṇā provāca harivallabhā |
yadyevaṃ sa drumaḥ śakyastvihānayitumacyuta || 33 ||
मन्युरेव प्रमृष्टो हि भवेद् बहुगुणं मम ।
सीमन्तिनीनां सर्वासामधिका स्यामधोक्षज ॥ ३४ ॥
manyureva pramṛṣṭo hi bhaved bahuguṇaṃ mama |
sīmantinīnāṃ sarvāsāmadhikā syāmadhokṣaja || 34 ||
तथास्तु प्रथमः कल्प इति तां मधुसूदनः ।
प्रोवाचाप्रतिमो देवो जगतः प्रभवाप्ययः ॥ ३५ ॥
tathāstu prathamaḥ kalpa iti tāṃ madhusūdanaḥ |
provācāpratimo devo jagataḥ prabhavāpyayaḥ || 35 ||
तथेत्युक्तेति कृष्णेन तुतोष समितिंजय ।
सत्यभामा सतामिष्टा कंसनाशनवल्लभा ॥ ३६ ॥
tathetyukteti kṛṣṇena tutoṣa samitiṃjaya |
satyabhāmā satāmiṣṭā kaṃsanāśanavallabhā || 36 ||
ततः स्नातो जगन्नाथः सर्वेशः सर्वभावनः ।
चकारावश्यकं सर्वं सर्वकामप्रदः सताम् ॥ ३७ ॥
tataḥ snāto jagannāthaḥ sarveśaḥ sarvabhāvanaḥ |
cakārāvaśyakaṃ sarvaṃ sarvakāmapradaḥ satām || 37 ||
दध्यौ च नारदं देवः स्नातो देवमुनिर्नृप ।
अभ्याजगाम स्नानान्ते मुनिश्रेष्ठो महोदधौ ॥ ३८ ॥
dadhyau ca nāradaṃ devaḥ snāto devamunirnṛpa |
abhyājagāma snānānte muniśreṣṭho mahodadhau || 38 ||
तमागतं नरपते सतां गतिरधोक्षजः ।
सत्यया सह धर्मात्मा यथाविधि अपूजयत् ॥ ३९ ॥
tamāgataṃ narapate satāṃ gatiradhokṣajaḥ |
satyayā saha dharmātmā yathāvidhi apūjayat || 39 ||
पादौ प्रक्षालयाञ्चक्रे मुनेः सात्राजिती स्वयम् ।
जलं देवः स्वयं कृष्णो भृङ्गारेण ददौ तदा ॥ ४० ॥
pādau prakṣālayāñcakre muneḥ sātrājitī svayam |
jalaṃ devaḥ svayaṃ kṛṣṇo bhṛṅgāreṇa dadau tadā || 40 ||
अथोपकल्पयामास सुखासीनाय केशवः ।
परमान्नं स मुनये प्रयतात्मा जगद्गुरुः ॥ ४१ ॥
athopakalpayāmāsa sukhāsīnāya keśavaḥ |
paramānnaṃ sa munaye prayatātmā jagadguruḥ || 41 ||
तल्लोककर्त्रा सत्कृत्य दत्तं मुनिरुदारधीः ।
बुभुजे वदतां श्रेष्ठः श्रद्धया परया युतः ॥ ४२ ॥
tallokakartrā satkṛtya dattaṃ munirudāradhīḥ |
bubhuje vadatāṃ śreṣṭhaḥ śraddhayā parayā yutaḥ || 42 ||
उपस्पृश्य ततस्तृप्तः प्रददौ चाशिषः प्रभो ।
ताश्च प्रीतेन मनसा प्रतिजग्राह केशवः ॥ ४३ ॥
upaspṛśya tatastṛptaḥ pradadau cāśiṣaḥ prabho |
tāśca prītena manasā pratijagrāha keśavaḥ || 43 ||
ततः सात्राजितीं देवीं प्रणतां नारदोऽब्रवीत् ।
प्रसार्य दक्षिणं हस्तं सजलं जलजेक्षणाम् ॥ ४४ ॥
tataḥ sātrājitīṃ devīṃ praṇatāṃ nārado'bravīt |
prasārya dakṣiṇaṃ hastaṃ sajalaṃ jalajekṣaṇām || 44 ||
यथेदानीं तथैव त्वं भव देवि पतिव्रता ।
सविशेषं च सुभगा भव मत्तपसो बलात् ॥ ४५ ॥
yathedānīṃ tathaiva tvaṃ bhava devi pativratā |
saviśeṣaṃ ca subhagā bhava mattapaso balāt || 45 ||
इत्युक्ता मुनिमुख्येन सत्यभामा हरिप्रिया ।
उत्तस्थौ महता युक्ता हर्षेण तु नराधिप ॥ ४६ ॥
ityuktā munimukhyena satyabhāmā haripriyā |
uttasthau mahatā yuktā harṣeṇa tu narādhipa || 46 ||
स कृष्णोऽप्यभ्यनुज्ञां तु लब्ध्वा मुनिवरात्तदा ।
बुभुजे विघसं धीमानप्रमेयपराक्रमः ॥ ४७ ॥
sa kṛṣṇo'pyabhyanujñāṃ tu labdhvā munivarāttadā |
bubhuje vighasaṃ dhīmānaprameyaparākramaḥ || 47 ||
ततस्त्वावश्यकं कृत्वा सत्यभामापि भारत ।
अनुज्ञया तदा भर्तुर्विवेशान्तर्गृहं मुदा ॥ ४८ ॥
tatastvāvaśyakaṃ kṛtvā satyabhāmāpi bhārata |
anujñayā tadā bharturviveśāntargṛhaṃ mudā || 48 ||
ततो विनिर्गता देवी कृष्णस्यैवाभ्यनुज्ञया ।
स्थिता पार्श्वे च कृष्णस्य नमस्कृत्वा महात्मने ॥ ४९ ॥
tato vinirgatā devī kṛṣṇasyaivābhyanujñayā |
sthitā pārśve ca kṛṣṇasya namaskṛtvā mahātmane || 49 ||
ततो मुहूर्तमासित्वा नारदः कृष्णमब्रवीत् ।
आपृच्छे त्वां गमिष्यामि शक्रलोकमधोक्षज ॥ ५० ॥
tato muhūrtamāsitvā nāradaḥ kṛṣṇamabravīt |
āpṛcche tvāṃ gamiṣyāmi śakralokamadhokṣaja || 50 ||
तत्राद्यं देवमीशानं नमस्कृत्य महेश्वरम् ।
गास्यन्ति देवगन्धर्वास्तथैवाप्सरसां गणाः ॥ ५१ ॥
tatrādyaṃ devamīśānaṃ namaskṛtya maheśvaram |
gāsyanti devagandharvāstathaivāpsarasāṃ gaṇāḥ || 51 ||
मासि मास्युचितं ह्येतन्महेन्द्रसदने प्रभो ।
पूजार्थं देवदेवस्य गान्धर्वं नृत्यमेव च ॥ ५२ ॥
māsi māsyucitaṃ hyetanmahendrasadane prabho |
pūjārthaṃ devadevasya gāndharvaṃ nṛtyameva ca || 52 ||
अन्तर्हितो देवदेवः सोमः सप्रवरो विभुः ।
पश्यत्यमरमुख्येन कृतं भक्त्याद्रिघातिना ॥ ५३ ॥
antarhito devadevaḥ somaḥ sapravaro vibhuḥ |
paśyatyamaramukhyena kṛtaṃ bhaktyādrighātinā || 53 ||
निमन्त्रितोऽहं पूर्वेद्युः पुष्पं दत्त्वा महाद्युते ।
पारिजातस्य भद्रं ते तरुराज्ञो महात्मनः ॥ ५४ ॥
nimantrito'haṃ pūrvedyuḥ puṣpaṃ dattvā mahādyute |
pārijātasya bhadraṃ te tarurājño mahātmanaḥ || 54 ||
यदेतदाहृतं स्वर्गात् त्वदर्थं तु मया विभो ।
देवोपभोग्यमेतद्धि तरुराजसमुद्भवम् ॥ ५५ ॥
yadetadāhṛtaṃ svargāt tvadarthaṃ tu mayā vibho |
devopabhogyametaddhi tarurājasamudbhavam || 55 ||
इष्टः स वृक्षः सततं शच्याः पुष्करलोचन ।
सौभाग्यमावहत्येव पूज्यमानोऽपि नित्यशः ॥ ५६ ॥
iṣṭaḥ sa vṛkṣaḥ satataṃ śacyāḥ puṣkaralocana |
saubhāgyamāvahatyeva pūjyamāno'pi nityaśaḥ || 56 ||
पुण्यं कर्तुं तदा सृष्टः पारिजातो महाद्रुमः ।
अदित्या धर्मनित्येन कश्यपेन महात्मना ॥ ५७ ॥
puṇyaṃ kartuṃ tadā sṛṣṭaḥ pārijāto mahādrumaḥ |
adityā dharmanityena kaśyapena mahātmanā || 57 ||
पुरादित्या महातेजास्तोषितः किल कश्यपः ।
वरेण च्छन्दयामास मारीचस्तपसो निधिः ॥ ५८ ॥
purādityā mahātejāstoṣitaḥ kila kaśyapaḥ |
vareṇa cchandayāmāsa mārīcastapaso nidhiḥ || 58 ||
सोवाच सुभगा येन भवेयं मुनिसत्तम ।
स्वलंकृता कामतश्च सर्वैरेव विभूषणैः ॥ ५९ ॥
sovāca subhagā yena bhaveyaṃ munisattama |
svalaṃkṛtā kāmataśca sarvaireva vibhūṣaṇaiḥ || 59 ||
ईप्सितं गीतनृत्यं च भवेन्मम तपोधन ।
कुमारी नित्यदा चैव भवेयं तपसो निधे ॥ ६० ॥
īpsitaṃ gītanṛtyaṃ ca bhavenmama tapodhana |
kumārī nityadā caiva bhaveyaṃ tapaso nidhe || 60 ||
विरजा शोकरहिता भवेयमिति नित्यदा ।
पतिभक्तिमती चैव धर्मशीला तथैव च ॥ ६१ ॥
virajā śokarahitā bhaveyamiti nityadā |
patibhaktimatī caiva dharmaśīlā tathaiva ca || 61 ||
पारिजातं ततोऽस्राक्षीददित्याः प्रियकाम्यया ।
सर्वकामप्रदैः पुष्पैरावृतं नित्यगन्धदैः ॥ ६२ ॥
pārijātaṃ tato'srākṣīdadityāḥ priyakāmyayā |
sarvakāmapradaiḥ puṣpairāvṛtaṃ nityagandhadaiḥ || 62 ||
त्रिशाखं सर्वदा दृश्यं सर्वभूतमनोहरम् ।
सर्वपुष्पाणि दृश्यन्ते तस्मिन्नेव महाद्रुमे ॥ ६३ ॥
triśākhaṃ sarvadā dṛśyaṃ sarvabhūtamanoharam |
sarvapuṣpāṇi dṛśyante tasminneva mahādrume || 63 ||
ईदृशान्यपि पुष्पाणि बिभर्त्येकापि रूपिणी ।
बहुरूपाणि चाप्यन्या पद्मानि च ततोऽपरा ॥ ६४ ॥
īdṛśānyapi puṣpāṇi bibhartyekāpi rūpiṇī |
bahurūpāṇi cāpyanyā padmāni ca tato'parā || 64 ||
मन्दारादपि वृक्षाच्च सारमुद्धत्य कश्यपः ।
तस्मादेष तरुश्रेष्ठः सर्वेषां श्रेष्ठतां गतः ॥ ६५ ॥
mandārādapi vṛkṣācca sāramuddhatya kaśyapaḥ |
tasmādeṣa taruśreṣṭhaḥ sarveṣāṃ śreṣṭhatāṃ gataḥ || 65 ||
ततस्तत्र निबध्याथ कश्यपं प्रददौ शुभा ।
अदितिर्मम पुण्यार्थं सौभाग्यार्थं तथैव च ॥ ६६ ॥
tatastatra nibadhyātha kaśyapaṃ pradadau śubhā |
aditirmama puṇyārthaṃ saubhāgyārthaṃ tathaiva ca || 66 ||
अदित्या कश्यपो दत्तः पुण्यार्थं च तथा मम ।
पुष्पदाम्ना वेष्टयित्वा कण्ठे पुण्यार्थमात्मवान् ॥ ६७ ॥
adityā kaśyapo dattaḥ puṇyārthaṃ ca tathā mama |
puṣpadāmnā veṣṭayitvā kaṇṭhe puṇyārthamātmavān || 67 ||
निष्क्रयेण मया मुक्तः कश्यपस्तु तपोधनः ।
इन्द्रो दत्तस्तथेन्द्राण्या सौभाग्यार्थं ततो मम ॥ ६८ ॥
niṣkrayeṇa mayā muktaḥ kaśyapastu tapodhanaḥ |
indro dattastathendrāṇyā saubhāgyārthaṃ tato mama || 68 ||
सोमश्चाप्यथ रोहिण्या ऋद्ध्या च धनदस्तथा ।
एवं सौभाग्यदो वृक्षः पारिजातो न संशयः ॥ ६९ ॥
somaścāpyatha rohiṇyā ṛddhyā ca dhanadastathā |
evaṃ saubhāgyado vṛkṣaḥ pārijāto na saṃśayaḥ || 69 ||
परि जातो विष्णुपद्याः पारिजातेतिशब्दितः ।
मन्दारपुष्पैर्यद्युक्तो मन्दारस्तेन कथ्यते ॥ ७० ॥
pari jāto viṣṇupadyāḥ pārijātetiśabditaḥ |
mandārapuṣpairyadyukto mandārastena kathyate || 70 ||
कोऽप्ययं दारुरित्याहुरजानन्तो यतो जनाः ।
कोविदार इति ख्यातस्ततः स सुमहातरुः ॥ ७१ ॥
ko'pyayaṃ dārurityāhurajānanto yato janāḥ |
kovidāra iti khyātastataḥ sa sumahātaruḥ || 71 ||
मन्दारः कोविदारश्च पारिजातश्च नामभिः ।
स वृक्षो ज्ञायते दिव्यो यस्यैतत्कुसुमोत्तमम् ॥ ७२ ॥
mandāraḥ kovidāraśca pārijātaśca nāmabhiḥ |
sa vṛkṣo jñāyate divyo yasyaitatkusumottamam || 72 ||
Keys: ← → turn the page, J K step through the verses.
Illustration: Verse & Place (Project-owned).